- Woensdag 23 september 2026
Drieluik Verkennend Gesprek
Karin ziet kracht van het Verkennend Gesprek: ‘Je krijgt iemand in één uur veel beter op je netvlies’
Karin Zwart is maatschappelijk werker bij Synthese en betrokken bij het Verkennend Gesprek. Ze is enthousiast over deze nieuwe manier van kijken naar inwoners die met mentale gezondheidsvragen bij de huisarts terechtkomen.
“Het Verkennend Gesprek is een breed, multidisciplinair gesprek met een inwoner. Diegene krijgt de ruimte om zijn of haar verhaal te vertellen aan een groep professionals”, legt Karin uit. “Vaak hebben mensen iets meegemaakt dat veel impact op hun leven heeft gehad. Denk bijvoorbeeld aan een verbroken relatie, een overlijden of verslavingsproblematiek.”
Waar iemand na een bezoek aan de huisarts al snel wordt doorverwezen naar de geestelijke gezondheidszorg (ggz), wordt bij het Verkennend Gesprek eerst breder gekeken naar wat iemand nodig heeft. “We proberen niet meteen te zeggen: dit moet naar de ggz. We kijken eerst samen: wat speelt er precies en wat zou nu het beste zijn voor deze persoon?”
Dat is volgens Karin belangrijk, omdat niet iedere hulpvraag bij de ggz thuishoort. “De vraag naar de ggz is heel groot. Door eerst met een aantal verkenners naar iemands situatie te kijken, kunnen we soms ook andere oplossingen vinden. Misschien is er iets anders nodig in het leven van iemand en kunnen we daar beter op aansluiten.”
Wat is een Verkennend Gesprek?
Steeds meer huisartsen in MooiMaasvallei kunnen een Verkennend Gesprek aanvragen. Hulpverleners geven tijdens een Verkennend Gesprek advies aan inwoners met psychische klachten wanneer huisartsen niet goed weten waar iemand het beste terecht kan. Kan deze persoon zelf met naasten aan de slag, is behandeling in de ggz nodig of is begeleiding vanuit welzijnswerk beter passend? Verkennende Gesprekken dragen bij om inwoners tijdig passende hulp dichtbij te bieden. Het is een mogelijkheid die overal in Nederland wordt ontwikkeld en is onderdeel van het mentaal gezondheidsnetwerk van MooiMaasvallei.
Nieuwe samenwerkingen
Een bijkomend voordeel van het Verkennend Gesprek is dat het netwerk tussen zorgverleners wordt versterkt. “Ik werk normaal gesproken vooral binnen Synthese en met mijn eigen collega’s. Door dit soort gesprekken kom ik ineens met andere professionals in contact. Daardoor worden de lijntjes korter en weet je elkaar daarna makkelijker te vinden.”
Dat maakt de samenwerking ook persoonlijker. “Je kent de inwoner niet, maar je kent de andere professional soms ook niet of nauwelijks. En dan zit je ineens een uur lang samen om iemands situatie te bespreken. Dat gaat verrassend goed.” Karin merkt dat juist dat persoonlijke contact veel oplevert. “Wanneer je alleen even met iemand belt, blijft die persoon toch wat meer op de achtergrond. Als je iemand een uur spreekt en samen naar zijn of haar situatie kijkt, komt diegene veel meer op je netvlies te staan. Dat vind ik heel positief.”
In één uur tot de kern
Een Verkennend Gesprek duurt maximaal één uur en vindt eenmalig plaats. De tijd moet daarom goed worden benut. “In het begin moet je soms nog uitleggen wat een Verkennend Gesprek precies is en heb je natuurlijk ook een voorstelronde. Dan ben je al wat tijd kwijt. Je moet dus vrij snel concreet worden.”
Toch merkt Karin na meerdere gesprekken dat een uur voldoende kan zijn. “Je kunt in één uur echt ontzettend veel te weten komen.” Er wordt daarbij regelmatig gewerkt met tekeningen en andere visuele hulpmiddelen. “Daardoor kun je bepaalde thema’s makkelijker uitleggen en samen inzichtelijk maken wat er speelt.”
De belangrijkste vraag is uiteindelijk: waar wil iemand naartoe? “Wat wil je zelf? Wat is goed voor jou? Ik vergelijk het weleens met een taxi. Je stapt in en het eerste wat de chauffeur vraagt is: waar wil je naartoe? Zo kijken wij ook. We willen weten wat het doel is en vervolgens samen kijken welke route daar het beste bij past.” Aan het einde van het gesprek volgt een advies dat wordt teruggekoppeld aan de huisarts. Die weet daardoor wat er besproken is, waar eventueel opvolging nodig is en wanneer het gesprek voldoende is geweest.
Zeven gesprekken, verschillende uitkomsten
Karin heeft inmiddels zeven Verkennende Gesprekken gevoerd. De uitkomsten daarvan zijn heel verschillend. “Van die zeven mensen zijn er drie doorverwezen naar de ggz en vier niet. Bij die vier is gekeken naar een andere oplossing en zijn zij ergens anders naartoe verwezen.”
Daarmee lijkt het Verkennend Gesprek precies te doen waarvoor het is bedoeld: niet automatisch iedere hulpvraag bij de ggz neerleggen, maar eerst samen onderzoeken wat passend is.
Bij de drie mensen die wel richting de ggz gingen, werd soms ook naar andere ondersteuning gekeken. “Bij een inwoner is bijvoorbeeld zowel een aanmelding bij de ggz gedaan als een verwijzing naar een andere plek. Je kijkt dus echt wat iemand nodig heeft en probeert daar meerdere mogelijkheden bij te betrekken.”
Niet alle situaties zijn daarbij even makkelijk. Sommige verhalen raken Karin. Ze sprak met iemand die een autismediagnose had. Diegene werd doorverwezen naar een bepaalde locatie, maar kon daar niet direct terecht. “Het gesprek was al in april en die persoon had daarna nog steeds niets gevonden. Dat gaat me dan wel aan het hart. Je weet dat iemand hulp nodig heeft en dan wil je ook dat die hulp daadwerkelijk op gang komt. Gelukkig komt het meestal uiteindelijk wel goed.”
Samen kijken in plaats van meteen doorverwijzen
Juist daarin ziet Karin de meerwaarde van het Verkennend Gesprek. Niet automatisch één route volgen, maar samen met de inwoner, een verkenner uit het sociaal domein en een verkenner uit de ggz onderzoeken wat passend is.
Voor Karin is het bovendien mooi om te merken hoe de samenwerking met andere professionals haar eigen netwerk versterkt. “Het zijn mensen met wie ik normaal misschien niet zo snel zou samenwerken. En nu leer je elkaar kennen in een gesprek waarin je samen het beste voor een inwoner probeert te bereiken.”
Meer weten
Wil je als huisarts verwijzen naar Verkennend Gesprek, of ben je hulpverlener en wil je ook Verkennende Gesprekken afnemen? Dan kun je contact opnemen met Flora Brok via flora.brok@mooimaasvallei.nl (projectleider Verkennend Gesprek).
