Hoe blijft de regio MooiMaasvallei ook in de toekomst een plek waar mensen gezond, prettig en gelukkig kunnen leven? Over die vraag bogen ruim 170 inwoners uit de gemeenten Bergen, Gennep en Land van Cuijk zich de afgelopen zes maanden tijdens het Burgerberaad MooiMaasvallei. Hun gezamenlijke conclusie: gezondheid draait om veel meer dan goede zorg alleen.

Het beraad leverde uiteindelijk 49 adviezen op voor gemeenten en maatschappelijke organisaties. Die lopen uiteen van voedselbossen en wooncoaches tot veiligere buurten, ontmoetingsplekken en betere ondersteuning in dorpen en wijken. Daarmee laten inwoners zien dat gezondheid volgens hen sterk samenhangt met wonen, leefomgeving, sociale contacten en preventie.

Selectie

Om inwoners actief mee te laten denken over oplossingen, ontvingen circa 7.000 mensen een uitnodiging voor deelname aan een burgerberaad. Uiteindelijk meldden 293 inwoners zich aan. 200 deelnemers werden geselecteerd op basis van leeftijd, geslacht, opleidingsniveau en woonplaats, om een zo representatief mogelijke afspiegeling van de regio te vormen.

Vijf bijeenkomsten

Op 28 oktober 2025 kwamen 166 deelnemers voor het eerst samen in Boxmeer. In vijf bijeenkomsten gingen zij met elkaar in gesprek, raadpleegden experts en werkten gezamenlijk aan voorstellen. Centraal stond de vraag wat nodig is voor een gezonde leefomgeving en een positief gezond leven, nu én in de toekomst.

Wederzijds begrip

Volgens projectleider Vera Niessen lag de grootste kracht van het traject in de ontmoeting tussen mensen die elkaar normaal gesproken niet snel spreken. Deelnemers met uiteenlopende ervaringen en achtergronden luisterden naar elkaar, deelden inzichten en stelden soms zelfs hun eigen overtuigingen bij. Het proces zorgde daarmee niet alleen voor concrete aanbevelingen, maar ook voor meer wederzijds begrip.

Serieus genomen

Ook deelnemers kijken positief terug. De 24-jarige Mara Steuten uit Gennep voelde zich tijdens het traject serieus genomen en was verrast door de betrokkenheid van anderen. Tegelijkertijd merkte zij op dat veel inwoners onvoldoende weten welke voorzieningen, initiatieven en ontmoetingsplekken al beschikbaar zijn in hun omgeving.

Een belangrijke uitkomst van het burgerberaad is de brede manier waarop inwoners naar gezondheid kijken. Waar zorgprofessionals vaak denken aan ziekenhuizen, huisartsen en wachtlijsten, brachten deelnemers vooral thema’s naar voren als wonen, veiligheid, natuur, mobiliteit, onderwijs en sociale verbondenheid. Huisarts Hans Peter Jung, mede-initiatiefnemer van MooiMaasvallei, noemt dat een van de opvallendste resultaten van het traject.

Voedselbos tot begeleiding bij verhuizing

Na een eerste inventarisatie van twintig onderwerpen werden dertien hoofdthema’s vastgesteld, waaronder wonen, sociale cohesie, mentale gezondheid, preventie, mobiliteit en leefomgeving. Uiteindelijk werden 51 adviezen uitgewerkt, waarvan er 49 voldoende steun kregen om officieel te worden aangeboden aan bestuurders en betrokken organisaties.

De voorstellen zijn divers. Zo pleiten inwoners voor voedselbossen nabij woonwijken, gratis gezondheidschecks, wandelgroepen en buurtnetwerken waarin bewoners elkaar ondersteunen. Ook vragen zij om meer betaalbare woningen voor starters en senioren, wooncoaches die begeleiden bij verhuizing en vaste aanspreekpunten voor woonvragen. Daarnaast willen deelnemers meer ontmoetingsplekken, sterkere buurtnetwerken en extra aandacht voor inwoners die moeite hebben met digitale zorg.

Nu het burgerberaad is afgerond, ligt de verantwoordelijkheid bij gemeenten en samenwerkingspartners. Zij hebben uitgesproken de adviezen serieus te nemen en te onderzoeken hoe deze kunnen worden uitgevoerd. Daarover later meer.